Kunstmatige streams: wat het is en hoe je nepstreams vermijdt

Kunstmatige streams zijn afspeelbeurten die niet van echte luisteraars komen. Spotify noemt een stream kunstmatig als die geen eerlijke weergave is van wat een luisteraar echt doet, zoals pogingen om de dienst te manipuleren met bots of scripts. Denk aan streamfarms, bots die een track eindeloos herhalen en betaalde 'promotie' die een aantal streams of een playlistplek belooft en dat met nepluisteraars waarmaakt.

Streamingdiensten treden daar hard tegen op. Bij Spotify leveren kunstmatige streams geen royalty's op, verdwijnen ze uit de openbare tellers en kan een track, afhankelijk van de ernst, uit playlists of zelfs van de dienst verdwijnen. Spotify brengt labels en distributeurs bij flagrante gevallen bovendien per track kosten in rekening. Hieronder lees je hoe je dubieuze aanbiedingen herkent, wat je doet als je verdachte streams ziet en hoe Crystal Distribution ermee omgaat.

Wat zijn kunstmatige streams precies?

Spotify beschrijft een kunstmatige stream als een stream die geen eerlijke weergave biedt van wat een luisteraar echt doet, inclusief pogingen om Spotify te manipuleren met geautomatiseerde processen zoals bots of scripts (Spotify over kunstmatige streaming). In de praktijk komt het in een paar vormen voor:

• Bots en scripts: software die een track steeds opnieuw afspeelt, vaak via grote aantallen nepaccounts.
• Streamfarms: opstellingen met veel telefoons, computers of accounts die non-stop muziek afspelen om aantallen op te drijven.
• Betaalde 'streamingpromotie': diensten die tegen betaling streams, volgers of een playlistplek beloven. Volgens Spotify zetten veel van zulke diensten bots in die een nummer op repeat afspelen.
• Gemanipuleerde playlists: playlists die zelf kunstmatig worden gestreamd, zodat elk nummer erop nepstreams krijgt.
• Georganiseerd loopen: Spotify vraagt artiesten om georganiseerd, onnatuurlijk streamen door fans te ontmoedigen, zoals een nummer eindeloos herhalen of extra accounts binnen een Family- of Duo-abonnement alleen voor één track gebruiken. Ook dat kan tot sancties leiden.

Kunstmatige streams kunnen ook buiten je medeweten ontstaan. Spotify schrijft dat sommige services bots inzetten op muziek van artiesten, tegen hun wil of zonder dat ze het weten. Verderop lees je wat je dan doet.

Waarom streamingdiensten ingrijpen

Volgens Spotify verwateren kunstmatige streams die onopgemerkt blijven de royaltypot: geld verschuift van artiesten met echte luisteraars naar fraudeurs. Ook ondermijnen ze het gelijke speelveld dat streaming moet bieden. Diensten nemen daarom maatregelen:

• Spotify haalt kunstmatige streams dagelijks uit de openbare aantallen in de app.
• Sinds 1 april 2024 rekent Spotify labels en distributeurs per track kosten aan als er flagrante kunstmatige streaming wordt vastgesteld. Dat gebeurt alleen als een track heel veel kunstmatige streams heeft (uitleg van Spotify).
• Spotify is medeoprichter van de Music Fights Fraud Alliance, een internationale samenwerking tegen streamingfraude.
• YouTube verbiedt alles wat weergaven, likes, reacties of andere statistieken kunstmatig opdrijft. Content en kanalen die dat doen, kunnen worden verwijderd, ook als iemand die jij hebt ingehuurd de regels overtrad (beleid tegen valse betrokkenheid).

Andere diensten hebben hun eigen voorwaarden. Lees die van de diensten waar je muziek op staat.

De gevolgen voor jou als artiest

Dit zijn de maatregelen die Spotify noemt. Andere diensten hanteren hun eigen regels.

Een verwarrend punt: in Spotify for Artists kun je pieken van kunstmatige streams soms nog zien, terwijl de royalty's al zijn ingehouden en de openbare aantallen al zijn aangepast. Bij een groot verschil zie je daarover een melding op je release- of publiekspagina. Spotify noemt het royaltyrapport van je label of distributeur de nauwkeurigste bron voor wat je streams echt hebben opgeleverd.

Zo herken je een dubieus promotieaanbod

Spotify is er duidelijk over: marketingdiensten die tegen betaling streams of playlistplekken beloven, zijn oplichting en moet je vermijden. Let op deze signalen:

• Een beloofd resultaat voor geld. Een aantal streams, volgers of luisteraars, of een vaste plek op een playlist. Volgens Spotify zijn diensten die dat tegen betaling bieden niet legitiem.
• Betalen om 'overwogen' te worden. Sommige diensten vragen geld om je nummer te laten beoordelen voor hun playlists. Spotify raadt aan daar zeer sceptisch over te zijn.
• Beloftes over het algoritme. Zulke diensten beweren soms dat ze je nummer voorrang kunnen geven in de algoritmische aanbevelingen van Spotify. Volgens Spotify klopt daar niets van.
• Ongevraagd contact. Spotify waarschuwt dat zulke aanbieders je via social media of e-mail kunnen benaderen.
• Een vage methode. Geen namen van playlists, curatoren of media, alleen screenshots van aantallen.
• Te mooi om waar te zijn. Veel streams voor weinig geld in korte tijd is op zich al een waarschuwingssignaal.
• Je wachtwoord afgeven. Geef je inloggegevens aan niemand. Moet iemand je helpen met Spotify for Artists, nodig die persoon dan uit als teamlid.

Spotify raadt aan om de methodes van een promotiedienst goed uit te zoeken en ervaringen van andere artiesten na te gaan. Stel deze vragen voordat je betaalt:

1. Via welke kanalen bereik je luisteraars: advertenties, pers, radio, curatoren?
2. Betaal ik voor werk of voor een uitkomst?
3. Met welke artiesten heb je gewerkt, en mag ik ze zelf benaderen?
4. Wat doe je als een dienst streams uit de campagne als kunstmatig aanmerkt?

Wil je op een redactionele playlist van Spotify, dan pitch je een nog niet uitgebracht nummer zelf via Spotify for Artists. Plaatsing is niet zeker, maar het is de route die Spotify zelf biedt (pitchen bij de redactie van Spotify). Hoe je dat inplant, lees je in je release plannen.

Verdachte streams op je eigen muziek: zo pak je het aan

Spotify noemt deze signalen van mogelijke kunstmatige streams in je statistieken:

• een plotselinge piek zonder duidelijke reden, gevolgd door een daling;
• een onverklaarbare piek uit een land waar je nummers nog niet actief waren;
• het grootste deel van je streams komt uit onverklaarbare of vreemde bronnen, zoals 'Other';
• een plotselinge, kortstondige groei van je aantal volgers.

Zie je zoiets, doorloop dan deze stappen:

1. Leg vast wat je ziet. Maak screenshots van je statistieken met data, landen, bronnen en playlists.
2. Bekijk je playlists. In Spotify for Artists zie je onder Muziek en dan Playlists op welke playlists je muziek staat, gerangschikt op het aantal luisteraars.
3. Meld verdachte playlists bij Spotify. Spotify onderzoekt dan of de playlist kunstmatig is gestreamd en neemt zo nodig maatregelen. De meldfunctie vind je via de supportpagina van Spotify over kunstmatige streaming.
4. Informeer je distributeur. Vertel welke promotiediensten je hebt ingeschakeld, met naam en details, ook als je denkt dat ze er niets mee te maken hebben.
5. Stop onduidelijke campagnes. Zet promotie stil waarvan je de methode niet kent, en koop geen streams of volgers om een daling te compenseren.
6. Vergelijk met je royaltyoverzichten. Daarin zie je wat er per track en per winkel is gerapporteerd.
7. Zijn je streams echt? Krijg je een melding terwijl je streams eerlijk zijn verdiend, leg je distributeur dan uit hoe je je muziek hebt gepromoot. Volgens Spotify bekijkt de distributeur de zaak dan samen met Spotify.

Hoe Crystal Distribution met kunstmatige streams omgaat

Wat er met kunstmatige streams gebeurt, staat in de overeenkomst die je met Crystal sluit:

• Geen uitbetaling over vastgestelde kunstmatige streams. Inkomsten uit streams die als kunstmatig zijn vastgesteld, worden niet uitbetaald.
• Een boete alleen als jij de oorzaak bent. Legt een winkel een boete op, dan kan Crystal die alleen aan jou doorberekenen als is aangetoond dat jij de kunstmatige streams hebt veroorzaakt. Staat dat niet vast, dan wordt de boete niet aan jou doorberekend.
• Een maximum per track. Voor een doorberekende boete geldt een maximum per track, zoals in de overeenkomst staat. Heb je de streams zelf gekocht, dan geldt dat maximum niet.

Het portaal helpt je het overzicht te houden:

• Je royaltyoverzichten tonen per periode, per track en per winkel wat er is gerapporteerd, met een CSV-export die je naast je eigen statistieken kunt leggen. Een gepubliceerd overzicht verandert niet meer; een correctie verschijnt als een nieuw statement (royalty's en royaltyoverzichten).
• Zie je iets vreemds, maak dan een ticket via Hulp → Tickets → Nieuw ticket, of laat de assistent je gesprek overdragen aan een medewerker (zo werkt support).
• Zet tweestapsverificatie aan en deel je inloggegevens met niemand, ook niet met een promotor (beveiliging van je account).

Wat een streamingdienst zelf doet, zoals streams schrappen of een track verwijderen, beslist die dienst. Kies je nog een distributeur, kijk dan ook hoe de overeenkomst met kunstmatige streams omgaat; meer daarover in een muziekdistributeur kiezen.

Echte groei: wat wel helpt

Het is minder spectaculair, maar het houdt stand:

• Plan je release ruim vooruit, zodat je tijd hebt om te pitchen en je publiek op te warmen.
• Moedig fans aan om te luisteren, te delen en je te volgen, maar niet om een nummer eindeloos te herhalen.
• Steek je budget in promotie die echte mensen bereikt: advertenties, pers, radio, optredens en je eigen kanalen.
• Houd je statistieken bij, zodat je een vreemde piek snel opmerkt.

Wil je weten hoe distributie via Crystal werkt? Lees meer over distributie of bekijk de prijzen.